Νέα «κόκκινα» δάνεια δύο δισ. ευρώ το μήνα

Οι επιπτώσεις στην κοινωνία από την πορεία της ελληνικής οικονομίας, πάντα έχει μία χρονική υστέρηση περί τους 6 μήνες. Έτσι, οι «κόκκινες» οφειλές ξεπερνούν τα 50 δισ. ευρώ, αφού τα νέα καθυστερούμενα δάνεια αγγίζουν τα περίπου 2 δισ. ευρώ το μήνα.





Μόνο από τις αρχές του έτους, τα νοικοκυριά που έχουν καταθέσει αιτήσεις στα ειρηνοδικεία σε μία προσπάθεια να προστατέψουν τη στέγη τους, έχουν ξεπεράσει τα 8.000. Οι συσσωρευμένες αιτήσεις είναι τόσες πολλές, ώστε η δικάσιμος για μία αίτηση που γίνεται σήμερα, ορίζεται για το τέλος του 2018.

Μέχρι να εκδικαστεί η αίτηση, ο υπόχρεος στην τράπεζα δεν καταβάλει τις οφειλές του, ενώ παράλληλα η τράπεζα δεν μπορεί να διεκδικήσει με κανένα ένδικο ή άλλο μέσο, τις εμπράγματες εξασφαλίσεις που υπάρχουν στο δάνειο για το οποίο υπάρχει προσφυγή. Η κατάσταση αυτή, δημιουργεί επιτακτική ανάγκη να αντιμετωπιστεί το θέμα από την κεντρική πολιτική εξουσία, με συγκεκριμένα κριτήρια και μία ισορροπία που δε θα έσπρωχνε στα άκρα ούτε την κοινωνία, αλλά ούτε και το τραπεζικό σύστημα, λένε οικονομολόγοι. Σύμφωνα με πληροφορίες, ήδη εξετάζονται όλοι οι τρόποι για διαχείριση του κοινωνικού αυτού προβλήματος από τη νέα κυβέρνηση Σαμαρά, σε κεντρικό επίπεδο.
Νέα «κόκκινα» δάνεια δύο δισ. ευρώ το μήνα

Προσαρμογή
Η εφαρμογή της όποιας λύσης προκριθεί δε θα είναι άμεση, αλλά θα συνδυαστεί με την πορεία της οικονομίας και τις δυνατότητες που θα αποκτηθούν από τις βελτιώσεις που θα κατακτώνται, με στόχο την προσαρμογή των δανειακών υποχρεώσεων στις νέες μειωμένες αξίες ακινήτων και την παράλληλη αδυναμία αποπληρωμών από νοικοκυριά που υφίστανται περισσότερο τις επιπτώσεις της ύφεσης.

Με αυτόν τον τρόπο οι επιπτώσεις της εσωτερικής υποτίμησης των αξιών που ήδη έχει ξεκινήσει με βίαιο τρόπο στη χώρα μας, θα απαλύνονταν τουλάχιστον όσον αφορά ένα βασικό αγαθό, τη στέγη. Μέχρι τότε, η κυβέρνηση προσανατολίζεται στη διατήρηση του μέτρου της προστασίας της πρώτης κατοικίας, με την απαγόρευση των πλειστηριασμών με τα κριτήρια που ήδη έχουν τεθεί και εφαρμόζονται τα τελευταία χρόνια.

Ανησυχία βεβαίως για την μη αποπληρωμή των δανείων δεν έχουν μόνο οι δανειολήπτες, αλλά και οι τραπεζίτες. Στελέχη τραπεζών εκτιμούν ότι ο ρυθμός των μη εξυπηρετούμενων δανείων από το Σεπτέμβριο θα επιδεινωθεί σημαντικά με την αύξηση των φορολογικών βαρών. Η αύξηση του δείκτη των επισφαλειών το τελευταίο τρίμηνο έχει αυξηθεί ραγδαία κατά περίπου 0,8% ανά μήνα πλέον, λένε στελέχη τραπεζών τα οποία επισημαίνουν ότι τα επίπεδα του ίδιου δείκτη στο 3μηνο ήταν 1,25% έως 1,5% πριν από ένα χρόνο.

Εκτιμάται ότι, η κατάσταση αυτή, εφόσον συνεχιστεί, θα ξεπεράσει τις εκτιμήσεις της διεθνούς εταιρείας BlackRock και ενδεχομένως να οδηγήσει σε επιπλέον προβλέψεις από τα επίπεδα εκείνα που διαγνώστηκαν από τον αμερικανικό κολοσσό.

Υπενθυμίζεται ότι το σύνολο των δανείων των ιδιωτών και των επιχειρήσεων στις τράπεζες ανέρχονται σε περίπου 248 δισ. ευρώ. Στην κατηγορία των καταναλωτικών δανείων οι συνολικές οφειλές ανέρχονται σε 32 δις. ευρώ, εκ των οποίων τα περίπου 12,8 δισ. ευρώ ή αλλιώς το 40%, είναι προβληματικές ή δεν εξυπηρετούνται καθόλου. Η κατηγορία αυτή περιλαμβάνει όλα τα ανοιχτά δάνεια, τα προσωπικά, τις πιστωτικές κάρτες, κ.λπ.

Στεγαστικά
Επίσης, σημαντικές καθυστερήσεις παρατηρούνται και στα στεγαστικά δάνεια τα οποία «παραδοσιακά» ήταν εκείνα με τις μικρότερες καθυστερήσεις στην εξυπηρέτηση τους, αλλά και με τις περισσότερες ρυθμίσεις. Από το 4% που ήταν πριν την κρίση η καθυστέρηση στα στεγαστικά δάνεια, την τρέχουσα περίοδο έχει εκτιναχθεί στο 18%. Μάλιστα οι τραπεζίτες επισημαίνουν ότι η τάση είναι ανοδική στο ποσοστό αυτό και ο ρυθμός θα βελτιωθεί ή θα χειροτερέψει ανάλογα με την πορεία της ελληνικής οικονομίας.

Το σύνολο των στεγαστικών δανείων σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία είναι περίπου 77 δισ. ευρώ. Από το σύνολο αυτών, τα περίπου 13,9 δισ. ευρώ δεν εξυπηρετούνται. Η ίδια εικόνα περίπου παρουσιάζεται και στα επιχειρηματικά δάνεια. Ο συνολικός δανεισμός των επιχειρήσεων ανέρχεται σε περίπου 116,2 δισ. ευρώ, από τα οποία το 20% ή τα 23,2 δισ. ευρώ είναι στο «κόκκινο».

Στεγαστικά και καταναλωτικά
Εχουν διακανονισθεί 800.000 δάνεια τη διετία

Οι πάσης φύσεως ρυθμίσεις συνεχίζονται από όλες τις τράπεζες, δίνοντας πίστωση χρόνου τόσο στους δανειολήπτες όσο και στις ίδιες. Πληροφορίες αναφέρουν ότι έχουν ρυθμιστεί ή/και διακανονιστεί περί τα 800.000 δάνεια κατά την τελευταία διετία. Οι ρυθμίσεις αυτές αφορούν κυρίως τα στεγαστικά και (λιγότερο) τα καταναλωτικά. Οι αναδιαρθρώσεις που γίνονται την τελευταία περίοδο και είναι εκτεταμένες, λένε τραπεζικοί υπάλληλοι, πραγματοποιούνται υπό την αίρεση της επιδείνωσης της ικανότητας αποπληρωμής ιδιωτών και επιχειρήσεων. Σημαντικό πρόβλημα παρουσιάζεται και στις επιχειρήσεις στις οποίες αυξάνεται η αδυναμία κάλυψης των υποχρεώσεών τους.

Αναζητούνται νέοι μηχανισμοί
Πάνω από 50 δισ. ευρώ τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια

Το σύνολο των «κόκκινων» δανείων ξεπερνούν πλέον τα 50 δισ. ευρώ. Οι μαζικοί διακανονισμοί και οι ρυθμίσεις δεν φαίνεται να αποδίδουν. Γι' αυτό αναζητούνται νέοι μηχανισμοί, αφού σταδιακά αποτυπώνονται οι νέες μειώσεις των εισοδημάτων και εξαντλούνται οι αντοχές των δανειοληπτών. Σύμφωνα με τη διαγνωστική μελέτη της BlackRock, η οποία έγινε με βάση τα μακροοικονομικά σενάρια της Τράπεζας της Ελλάδος, θεωρήθηκε ότι από τις υφιστάμενες προβλέψεις καλύπτονταν σε μεγάλο μέρος οι απαιτήσεις, εφόσον αυτό συνδυαστεί και με την προβλεπόμενη κερδοφορία προ προβλέψεων των επόμενων ετών. Υπενθυμίζεται ότι το σύνολο των προβλέψεων των τραπεζών κατά τα έτη 2007-2011, έχει υπερβεί τα 20 δισ. ευρώ και ακόμη 1,5 δισ. ευρώ προστέθηκε στο τρίμηνο. Παράλληλα, την τελευταία τριετία ο τραπεζικός κλάδος παρουσίασε κέρδη άνω των 15 δισ. ευρώ.

Επανακεφαλαιοποίηση
Προτεραιότητα στην οριστικοποίηση των όρων

Η οριστικοποίηση των όρων της επανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών ετέθη ως προτεραιότητα κατά τη συνάντηση του υπουργού Οικονομικών με την Ελληνική Ενωση Τραπεζών. Την έναρξη των διαδικασιών τοποθέτησαν χρονικά αμέσως μετά τον έλεγχο του δημοσιονομικού προγράμματος από την τρόικα.

Από το υπουργείο Οικονομικών ξεκαθαρίστηκε πως χωρίς τον προσδιορισμό των μέτρων των 11,5 δισ. ευρώ, που θα εξεταστούν στην επικείμενη επίσκεψη της τρόικας την ερχόμενη εβδομάδα «ανοίγοντας το δρόμο» για τη συζήτηση περί παράτασης και την εκταμίευση της επόμενης δόσης, το ζήτημα των τραπεζών πρακτικά δεν μπορεί να προχωρήσει. Ο λόγος είναι ότι για να γίνει αυτό πρέπει να είναι διαθέσιμα τα περίπου 25 δισ. ευρώ που θα εισρεύσουν στην Ελλάδα με την επόμενη δόση, ύψους 31,3 δισ. ευρώ, η οποία δεν έχει ακόμη εγκριθεί από το Eurogroup.

Την περασμένη Τρίτη, σε έκθεσή του για την Ευρωζώνη, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο περιλαμβάνει τις εκκρεμότητες για τον εγχώριο χρηματοπιστωτικό τομέα, την οριστικοποίηση της στρατηγικής ανακεφαλαιοποίησης των βιώσιμων τραπεζών και τη διαμόρφωση του χρονοδιαγράμματος για τις αυξήσεις κεφαλαίου. Επίσης, το ΔΝΤ ζητά το τελικό πλάνο που αφορά το μέλλον των κρατικών τραπεζών ATEbank και Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο, με το μικρότερο δυνατό κόστος και παράλληλη προστασία των καταθετών.